Formalności przed ślubem cywilnym i konkordatowym

Formalności ślubne nie są skomplikowane, ale mają terminy, których nie da się nadrobić w ostatnim tygodniu. Opisujemy procedurę w ogólnym zarysie, żebyście wiedzieli, o co pytać w urzędzie i w parafii.

6 min czytania · Zaktualizowano

Zanim zaczniecie

W Polsce najczęściej wybiera się jedną z dwóch dróg: ślub cywilny zawierany przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego albo ślub konkordatowy, czyli ślub kościelny, który wywołuje także skutki w prawie cywilnym. W obu przypadkach wizyta w urzędzie stanu cywilnego (USC) jest konieczna. Różni się tylko jej cel.

Ślub cywilnyŚlub konkordatowy
Gdzie załatwiacieW wybranym USCW USC i w parafii
Co dostajecie z USCTermin ceremoniiZaświadczenie, które przekazujecie duchownemu
Kto prowadzi ceremonięKierownik USC lub jego zastępcaDuchowny
Akt małżeństwaSporządza USC po ceremoniiSporządza USC na podstawie dokumentów przekazanych przez duchownego

Ślub cywilny krok po kroku

  1. Wybierzcie urząd. Ślub cywilny możecie zawrzeć w dowolnym USC w Polsce, niezależnie od miejsca zamieszkania.
  2. Zarezerwujcie termin. W popularne soboty warto zapytać o wolne godziny z dużym wyprzedzeniem. Część urzędów przyjmuje wstępne rezerwacje, zanim złożycie dokumenty.
  3. Przyjdźcie razem do USC z dokumentami tożsamości. Składacie pisemne zapewnienie, że nie ma przeszkód do zawarcia małżeństwa, i oświadczenia o nazwiskach.
  4. Odczekajcie ustawowy termin. Co do zasady ślub może się odbyć najwcześniej po miesiącu od złożenia zapewnienia. W uzasadnionych przypadkach kierownik USC może ten czas skrócić.
  5. Wnieście opłatę skarbową za sporządzenie aktu małżeństwa. Kwotę i sposób płatności poda urząd.
  6. Przyjdźcie na ceremonię ze świadkami. Dwoje pełnoletnich świadków z ważnymi dokumentami tożsamości.

Ślub poza urzędem

Ślub cywilny w plenerze, w ogrodzie sali weselnej czy w pałacu jest możliwy na wniosek pary, jeśli miejsce zapewnia uroczystą formę i bezpieczeństwo uczestników. Wiąże się to z dodatkową opłatą i wymaga uzgodnienia terminu z kierownikiem USC właściwym dla tego miejsca. Zapytajcie o to, zanim podpiszecie umowę z salą.

Co przygotować do urzędu

W typowej sytuacji, gdy oboje jesteście obywatelami Polski i Wasze akty stanu cywilnego są w polskim rejestrze, wystarczają:

  • ważne dokumenty tożsamości obojga,
  • dowód wniesienia opłaty skarbowej,
  • przemyślana decyzja o nazwiskach: Waszych po ślubie i przyszłych dzieci.

Dodatkowe dokumenty mogą być potrzebne w sytuacjach szczególnych, między innymi gdy:

  • jedno z Was jest cudzoziemcem (urząd wskaże wymagane dokumenty i zasady tłumaczeń, bywa to procedura na kilka tygodni),
  • akt urodzenia lub poprzedniego małżeństwa został sporządzony za granicą,
  • któreś z Was było już w związku małżeńskim,
  • do zawarcia małżeństwa potrzebna jest zgoda sądu.

W takich przypadkach zadzwońcie do urzędu z dużym wyprzedzeniem i poproście o listę dokumentów dla Waszej sytuacji.

Ślub konkordatowy krok po kroku

  1. Zgłoście się do kancelarii parafialnej. Zwyczajowo co najmniej trzy miesiące przed ślubem, a w praktyce dużo wcześniej, żeby zarezerwować datę i godzinę. Zwykle jest to parafia jednego z Was. Ślub w innej parafii wymaga dodatkowej zgody lub dokumentu od własnego proboszcza.
  2. Dowiedzcie się, jakie dokumenty kościelne będą potrzebne. Najczęściej są to świadectwa chrztu i bierzmowania oraz zaświadczenie o ukończeniu nauk przedmałżeńskich i spotkań w poradni rodzinnej.
  3. Zapiszcie się na nauki przedmałżeńskie. Mają różną formę i długość, a terminy bywają odległe, dlatego nie zostawiajcie tego na koniec.
  4. Odbierzcie w USC zaświadczenie stwierdzające brak okoliczności wyłączających zawarcie małżeństwa. Idziecie po nie razem, z dokumentami tożsamości. Zaświadczenie ma ograniczony termin ważności, liczony w miesiącach, więc nie odbierajcie go zbyt wcześnie.
  5. Zanieście zaświadczenie do parafii i spiszcie protokół przedślubny. Parafia ogłasza zapowiedzi.
  6. Dopełnijcie pozostałych wymagań parafii, na przykład spowiedzi przedślubnych.
  7. Po ceremonii podpisujecie dokumenty razem ze świadkami i duchownym. Duchowny przekazuje je do USC w krótkim, ustawowym terminie, a urząd sporządza akt małżeństwa.

Inne kościoły i związki wyznaniowe, których śluby mogą wywoływać skutki cywilne, mają własne wymagania. Część urzędowa wygląda podobnie, a o część wyznaniową zapytajcie swojego duchownego.

Nazwiska po ślubie

Decyzję o nazwiskach podejmujecie przed ślubem, składając oświadczenia w urzędzie. Każde z Was może zostać przy swoim nazwisku, przyjąć nazwisko współmałżonka albo połączyć oba. Ustalacie też, jakie nazwisko będą nosić dzieci.

Zmiana nazwiska oznacza po ślubie wymianę dokumentów i aktualizację danych w bankach, u pracodawcy i w urzędach. Jeśli zaraz po weselu wyjeżdżacie za granicę, sprawdźcie, na jakie nazwisko kupujecie bilety i czy dokument, z którym podróżujecie, będzie nadal ważny.

Po ślubie

  • Odbierzcie odpisy aktu małżeństwa. Przy ślubie cywilnym często dostaje się je od razu, przy konkordatowym po kilku lub kilkunastu dniach.
  • Jeśli zmieniliście nazwisko, złóżcie wniosek o nowy dowód osobisty, a potem o paszport i prawo jazdy.
  • Zgłoście zmianę u pracodawcy, w banku, u ubezpieczyciela i w innych miejscach, w których liczy się nazwisko lub stan cywilny.
  • Zapytajcie pracodawcę o urlop okolicznościowy z tytułu ślubu i o to, do kiedy trzeba go wykorzystać.

Kalendarz formalności w skrócie

KiedyŚlub cywilnyŚlub konkordatowy
Jak najwcześniejWstępna rezerwacja terminu w USCRezerwacja daty w parafii, zapis na nauki
Kilka miesięcy przedSprawdzenie, czy potrzebne są dodatkowe dokumentyDokumenty kościelne, nauki, poradnia
2–3 miesiące przedWizyta w USC, zapewnienie, opłataWizyta w USC po zaświadczenie, protokół w parafii
Ostatnie tygodniePotwierdzenie godziny i danych świadkówZapowiedzi, pozostałe wymagania parafii
Dzień ślubuDokumenty tożsamości pary i świadkówDokumenty tożsamości pary i świadków
Orientacyjny rozkład. Wiążące terminy podadzą Wam urząd i parafia.

Czytaj dalej